انواع ادبی

سیروس شمیسا
۳۵۴ صفحه
انتشارات میترا
چاپ دوم (ویراست چهارم)، ۱۳۸۶
۴۵۰۰ تومان
خیلی کتاب بدیه. شرم‌آوره که این کتاب رفرنس حساب می‌شه.
آقای شمیسا، کاری که کرده (و بقیه نکرده‌ن برای همین این کتاب مورد ارجاعه) اینه که تقریباً همه‌ی مواد خامی که برای بحث درباره‌ی انواع ادبی لازمه جمع کرده. انواع ادبی یونانی و مدرن و قالبای شعری خودمون و تکنیکای مختلف شعری... منتها بعد نتونسته توی بین مجموعه‌ی درهم و برهم هیچ نظم منطقی‌ای برقرار کنه. و ناچار همه چیو خیلی کش‌دار و کلی تعریف کرده، طوری که دیگه خاصیت نوع بودن نداره و نقض غرض شده عملاً. مثلاً رستم و اسفندیارو، هم تو حماسه آورده، هم تو تراژدی هم تو داستان... بیشتر مسخره کردن مفهوم ژانره.
گذشته از این، توی هر مبحث اشتباهات عجیب غریبی داره که نشون می‌ده نه فقط رو موضوعاتی که دربارشون حرف می‌زنه تسلط نداره، حتی آشنایی اجمالی‌ام نداره باهاشون. مثلاً توی خلاصه‌ی ایلیاد چیزایی رو میاره که نیست تو متن کتاب (تو فیلمش دییده احتمالاً)، یا فک می‌کنه یوکناپاتافا اسم یه کتاب فاکنره، یا احتمال می‌ده مجلس بزم توی داستانای حماسی ما با گروه همسرایان تراژدیای یونانی معادل باشه که اگه یه تراژدی خونده باشه قاعدتاً چنین احتمالی نباید بده... از این دست فراوون... حتی تو مسائل مربوط به ادبیات فارسی.

پرنده‌ی من

فریبا وفی
۱۴۱ صفحه
نشر مرکز
چاپ سوم، ۱۳۸۲
۱۲۰۰ تومان
«فکر می‌کنم مامان فقط یک چراغ دارد که که با خاموش کردن آن، همه جا تاریک می‌شود. شهلا یکی بیشتر دارد. برای همین حتی وقتی عزادار است و شیون و زاری می‌کند از میان اشک و فریاد هم می‌تواند به دختر جوانی که سرپاست بگوید فلان خانم چای ندارد، یا دستمال کاغذی بیاور و بهتر است قندان پر شود. امیر هم چراغ‌هایش زیاد است. وقتی مال خانه خاموش است می‌تواند بیرونی‌ها را روشن کند. برای همین وقتی از من قهر است می‌تواند استخر برود. می‌تواند کله‌پاچه بخورد...»
خوبه. نه خیلی بیشتر. یه راوی اول‌شخص داره که یه زن خانه‌داره. ولی خیلی ذهنتون نره سمت آشپزخونه و روزمرگی و اینا.
۵۳ تا فصل کوتاه داره، در حدی دو سه صفحه، که معمولاً تو هر کدوم یه صحنه رو روایت می‌کنه و ترتیب زمانی ندارن فصلا. و معمولاً تو هر کدوم یه مضمون هست که راوی حولش حرف می‌زنه. مث همون مضمون «چراغ» تو این چند خطی که نقل کردم. روون و خوبه کلاً. توصیه می‌شه.
خدا رو شکر طرح جلد توهین‌آمیزش تو چاپای بعد عوض شده.

_{+ برچسب: فریبا وفی}

آدم کجا بودی؟

هاینریش بل (Böll, Heinrich)
ترجمه‌ی ناتالی چوبیه
192 صفحه
نشر پیام امروز
چاپ اول، 1389
3800 تومان
خیلی خوبه. یکی از لذت‌بخش‌ترین کتابایی که این اواخر خونده‌م. اگه از فصل آخر یه‌کم بیشتر خوشم اومده بود می‌گفتم بدون شک از «نان آن سال‌ها»م بهتره. چون وسطاش جداً عالیه. یه چیزی بین رمان و مجموعه داستان پیوسته‌س. شباهتش به مجموعه داستان اول توی استقلال فصلاش از همه، و بعد توی وقایع و شخصیتای فرعی‌ای که معمولاً توی رمان این حجمی بهشون پرداخته نمی‌شه.
وقایع مربوط به جنگ جهانی دومه. از شروع شکستای آلمانی‌ها شروع می‌شه و همین‌طور ادامه می‌ده. و این وسط سراغ موقعیتایی می‌ره و خونسرد تعریفشون می‌کنه که بی‌نظیرن. معمولاً وقتی حادثه زیاده موقعیت خیلی قوی نیست اما این...
ترجمه برعکس چیزی که اول به نظر میاد بدم نیست. یه ابهامایی هست که آدم فکر می‌کنه از ترجمه‌س و بعد می‌بینه مال اصل متنه و جلوتر روشن می‌شه.

_{+ برچسب: هاینریش بل}

خواب زمستانی

گلی ترقی
137 صفحه
انتشارات نیلوفر
چاپ هفتم، 1388
2800 تومان
قبل از این چیزی از گلی ترقی نخونده بودم. با این شروع کردم چون کوتاه‌تر بود. تا قبل از فصل آخر خیلی خوشم نیومده بود ولی بعدش به دلیل نامعلومی نسبت به کلش حس خوبی پیدا کردم.
داستان زندگی چند تا دوسته. چند تا آدم معلومی کمابیش بدبخت و راضی که دونه‌دونه فنا می‌شن. بعضی فصلاش یکی‌شونو نشون می ده که پیر شده و تو یه خونه خالی سرد تنها و این بساطاس، بعضی فصلاش به نوبت می‌ره سراغ دونه‌دونه‌شون و یه صحنه یا یه بخش از زندگی‌شو نشون می‌ده. معمولاً این بخش یا صحنه چطور فنا شدنشو نشون می‌ده. این فصلا برعکس اون یکیا که رئال و معمولیه، با یه جور اغراقی روایت می‌شه.

ادامه نوشته