فردینان دوسوسور

جاناتان کالر (Culler, Jonathan)
ترجمه‌ی کورش صفوی
۱۶۲ صفحه
نشر هرمس
چاپ دوم، ۱۳۸۶
۲۰۰۰ تومان
چیزی در حد شاهکار به نظر می‌رسه. انقدر روشمند و دقیق و پرمغز که آدمو به تحسین وا می‌داره.
بعد از یه شرح حال کوتاه، مفاهیم اصلی نظریه‌ی سوسورو به‌تفصیل توضیح می‌ده؛ اختیاری بودن نشانه، تفکیک زبان و گفتار، محورای هم‌نشینی و جانشینی و بعدای درزمانی و همزانی مطالعه‌ی زبان. (که این بخش اخیر خصوصاً خیلی عالمانه و روشنگره و ظاهراً زمان خودش جدید هم بوده.)
فصل بعد جایگاه سوسورو توی سه بعد بررسی می‌کنه: جایگاهش توی زبان‌شناسی از قرن ۱۷ به بعد، تأثیرش توی زبان‌شناسی بعد از خودش و جایگاهش توی نوع جدید مطالعه‌ی علوم اجتماعی. (مقایسه با دورکیم و فروید)
فصل آخرم درباره‌ی نشانه‌شناسی به عنوان میراث سوسوره که توی این بخش تفسیرا و استفاده‌هایی که نظریه‌های روان‌کاوی و مارکسیسم و شالوده‌شکنی هم از سوسور کرده‌ن نسبتاً به‌اختصار توضیح داده می‌شه. شاید به خاطر همین اختصار کمی نکات مبهم توش هست. ولی در کل عالیه. یه دید کلی دقیق و روشن و علمی به آدم می‌ده.

_{+ برچسب: جاناتان کالر}

نظریه‌ی ادبی (معرفی بسیار مختصر)

جاناتان کالر (Culler, Jonathan)
ترجمه‌ی فرزانه طاهری
199 صفحه
نشر مرکز
چاپ دوم، 1385
2600 تومان
تقریباً اولین کتابی بود که در این زمینه از اول تا آخر می‌خوندم... و گرچه کمی سخت بود ولی به هر حال حداکثر با سه چهار بار خوندن می‌شد فهمید. (جاهای خیلی سختشو یعنی.)مترجم نوشته که مخاطب این مجموعه‌ی «معرفی بسیار مختصر» دانشجوئای لیسانس و خواننده‌های غیرمتخصصن.
به خلاف روند معمول کتابایی که درباره‌ی نقد و نظریه‌ی ادبی نوشته می‌شه، نیومده با یه سیر تاریخی مکاتب نقدو بگه. بلکه اومده مسائلی که توی نقد ادبی مطرح می‌شه رو توضیح داده و پیش رفته. چیزایی مثل معنا و بوطیقا و تفسیر و روایت و هویت و اینا. و آخرش اومده خیلی مختصر توضیح داده مکاتب مهمو. من این بخش آخرو یه بار اولش، و یه بار آخرش خوندم... و باید بگم که خیلی‌شو آخر تازه فهمیدم که چی می‌گه. یعنی چیزایی که آدم در طول کتاب دستگیرش می‌شه کمک می‌کنه بفهمه که چی می‌گه اون آخر. چیزی که معلومه اینه که کتاب خیلی خوبیه و در ترجمه هم دست آخر قابل فهم از آب در اومده. بله... اینم چند خط از همون بخش آخر:
”آلتوسر استدلال می‌کرد که سازندِ اجتماعی کلیتی وحدت‌یافته نیست که شیوه‌ی تولید در مرکز آن قرار داشته باشد، بل ساختاری است آزادتر که در آن سطوح با انواع مختلف رویه‌ها بر مقیاس‌های زمانی مختلفی تکوین می‌یابند. روبناهای اجتماعی و ایدئولوژیک از «خودمختاری نسبی» برخوردارند. آلتوسر، که از تبیین لاکانی نقش تعیین‌کننده‌ی ضمیر ناهشیار برای ضمیر هشیار استفاده کرد تا توضیح بدهد که ایدئولوژی چگونه عمل می‌کند و تعیین‌کننده‌ی سوژه می‌شود، تبیین مارکسیستی جبر اجتماعی حاکم بر فرد را بر روانکاوی منطبق کرد. سوژه معلولی است ساخته و پرداخته‌ی فرایندهای ضمیر ناهشیار، گفتمان، و رویه‌های بالنسبه خودمختاری که به جامعه سازمان می‌دهند.”

_{+ برچسب: جاناتان کالر}